കമന്റേറ്റർ, ഫിസിയോ, റിസർവ് ടീം കോച്ച്… ആഴ്സണലിന്റെ 14 ലീഗ് കിരീടങ്ങൾക്കു പിന്നിലെ അവിസ്മരണീയമായ കഥകൾ
- 130 Views
- Saheen Najeeb
- October 26, 2026
- Editorial Featured History
ആഴ്സണലിന്റെ മഹത്തായ വിജയങ്ങൾക്കു പിന്നിലെ അസാധാരണ വഴികൾ
മഹത്വം മഹത്വത്തെ തിരിച്ചറിയുമെന്നാണ് ഫുട്ബോളിൽ നാം പൊതുവെ കരുതുന്നത്. കിരീടങ്ങൾ നേടണമെങ്കിൽ ഒരു ക്ലബ് മഹാനായ ഒരു മാനേജരെത്തന്നെ നിയമിക്കണം — തിളക്കമാർന്ന ബയോഡേറ്റയും പേരും പെരുമയും, ഏറ്റവും ഉയർന്ന തലത്തിൽ കിരീടങ്ങൾ നേടി തെളിയിച്ച ചരിത്രവുമുള്ള ഒരാളെ.
എന്നാൽ, ഒരു ക്ലബ്ബിന്റെ എക്കാലത്തെയും മഹാന്മാരായ മാനേജർമാരിൽ ചിലർ, അവിടെ എത്തുമ്പോൾ മഹാന്മാരേ ആയിരുന്നില്ലെങ്കിലോ?
അവർ പത്രപ്രവർത്തകരോ ക്ലബ് ഭാരവാഹികളോ ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റുകളോ, മാനേജർ കരിയറിലെ നിർണായക നിമിഷങ്ങൾ ഇനിയും വന്നെത്തിയിട്ടില്ലാത്ത മുൻ കളിക്കാരോ ആയിരുന്നെങ്കിലോ? അവർക്ക് അവസരം നൽകിയ ക്ലബ് തന്നെ, അവർ സ്വന്തം മഹത്വം കണ്ടെത്തിയ ഇടമായി മാറിയെങ്കിലോ?
ഇതിന് കൗതുകമുണർത്തുന്ന ഒരു ഉദാഹരണമാണ് ആഴ്സണലിന്റെ ചരിത്രം.
ഹെർബർട്ട് ചാപ്മാൻ, ആഴ്സൻ വെംഗർ എന്നീ രണ്ടു ശ്രദ്ധേയ പേരുകളെ മാറ്റിനിർത്തിയാൽ, ആഴ്സണലിനെ വലിയ നേട്ടങ്ങളിലേക്കു നയിച്ചവരിൽ പലരും നിയമിക്കപ്പെടുമ്പോൾ പേരെടുത്ത സൂപ്പർതാര മാനേജർമാരായിരുന്നില്ല. ചിലർ അതിനുമുമ്പ് ഒരു പ്രമുഖ ക്ലബ്ബിന്റെയും ചുമതല വഹിച്ചിട്ടേയില്ലായിരുന്നു. മറ്റു ചിലരുടെ പശ്ചാത്തലം നോക്കിയാൽ, ഇന്നത്തെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ വെച്ച് അവരുടെ നിയമനം തീർത്തും അസാധാരണമെന്നേ തോന്നൂ.
എന്നിട്ടും അവർ ലീഗ് കിരീടങ്ങളും ആഭ്യന്തര കപ്പുകളും യൂറോപ്യൻ ട്രോഫികളും നേടി; ആഴ്സണലിന്റെ ചരിത്രത്താളുകളിൽ സ്വന്തം പേരുകൾ സുവർണലിപികളിൽ എഴുതിച്ചേർത്തു.
ആഴ്സണലിന്റെ മാനേജർ നിയമനങ്ങളുടെ അസാധാരണമായ കഥയാണിത്: ഏറ്റവും വലിയ നേട്ടങ്ങൾ ഇനിയും മുന്നിലുണ്ടായിരുന്നവരെ വീണ്ടും വീണ്ടും വിശ്വസിച്ച ഒരു ക്ലബ്ബിന്റെ കഥ. എപ്പോഴും പേരെടുത്ത സൂപ്പർതാര മാനേജർമാരെ തേടിപ്പോകുന്നതിനു പകരം, വേറിട്ട വഴികളിലൂടെ വന്നവർക്ക് സ്വയം തെളിയിക്കാൻ ആഴ്സണൽ പലപ്പോഴും അവസരം നൽകി.
ചിലപ്പോൾ ഒരു ക്ലബ് ചെയ്യുന്നത് മഹത്വത്തെ വെറുതെ വിലയ്ക്കെടുക്കലല്ല; മഹത്വത്തിന് ഉദിച്ചുയരാൻ ഒരിടം ഒരുക്കലാണ്.
അക്കാര്യത്തിൽ ആഴ്സണലിനോളം കൗതുകമുള്ള കഥ പറയാനുള്ള ക്ലബ്ബുകൾ വിരളമാണ്.
ഹെർബർട്ട് ചാപ്മാൻ: എല്ലാം മാറ്റിമറിച്ച മഹാനായ പരിഷ്കർത്താവ്
ഓരോ കഥയ്ക്കും ഒരു തുടക്കം വേണം. ആഴ്സണലിന്റെ കഥ തുടങ്ങുന്നത്, ക്ലബ്ബിലെത്തും മുമ്പേ മഹാനായിക്കഴിഞ്ഞിരുന്ന ഒരാളിൽനിന്നാണ്.
ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യ ദശകങ്ങളിൽ ഏറ്റവും സ്വാധീനം ചെലുത്തിയ, ഏറ്റവും കൂടുതൽ വിജയം കൊയ്ത മാനേജർമാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു ഹെർബർട്ട് ചാപ്മാൻ. ഫുട്ബോൾ കണ്ട ഏറ്റവും വലിയ പരിഷ്കർത്താക്കളിൽ ഒരാളായി പരക്കെ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം, തന്ത്രങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പുത്തൻ ആശയങ്ങളിലൂടെയും പരിശീലനരീതികളിലൂടെയും, ഒരു ഫുട്ബോൾ ക്ലബ് എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കണം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ദീർഘവീക്ഷണത്തിലൂടെയും കളിയെത്തന്നെ മാറ്റിമറിച്ചു.
ആധുനിക ഫുട്ബോളിന്റെ വളർച്ചയെ ആഴത്തിൽ സ്വാധീനിച്ച ‘ഡബ്ല്യു-എം’ (W-M) ഫോർമേഷൻ ജനകീയമാക്കിയവരിൽ പ്രമുഖനാണ് അദ്ദേഹം. ഫിസിയോതെറാപ്പിയുടെയും ശാരീരികക്ഷമതയുടെയും പ്രാധാന്യം തിരിച്ചറിഞ്ഞ ചാപ്മാൻ, ഫ്ലഡ് ലൈറ്റും നമ്പറുള്ള ജഴ്സികളും പോലുള്ള പുതുമകളെ സ്വാഗതം ചെയ്തു; യൂറോപ്യൻ ക്ലബ് ടൂർണമെന്റുകൾ രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിനെ പിന്തുണയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. ഒരുപക്ഷേ അതിലേറെ പ്രധാനം മറ്റൊന്നാണ്: ബോർഡിന്റെ ആഗ്രഹങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നതിൽ ഒതുങ്ങാതെ, ക്ലബ്ബിന്റെ ഫുട്ബോൾ കാര്യങ്ങൾ മുന്നിൽനിന്നു നയിക്കേണ്ടയാളാണ് മാനേജർ എന്ന് അദ്ദേഹം വിശ്വസിച്ചു.
1925-ലെ വേനൽക്കാലമായപ്പോഴേക്കും, തുടർച്ചയായ മൂന്നാം ലീഗ് കിരീടമെന്ന അഭൂതപൂർവ നേട്ടം ലക്ഷ്യമിട്ട് ഹഡേഴ്സ്ഫീൽഡ് ടൗണിന്റെ ടീമിനെ ചാപ്മാൻ ശക്തിപ്പെടുത്തിത്തുടങ്ങിയിരുന്നു. എന്നിട്ടും, ആ ദൗത്യം പിന്നിലുപേക്ഷിച്ച് തീർത്തും വ്യത്യസ്തമായൊരു വെല്ലുവിളി ഏറ്റെടുക്കാനാണ് അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചത്.
അതിനു മുമ്പുള്ള രണ്ടു സീസണുകളിലും തരംതാഴ്ത്തലിൽനിന്ന് തലനാരിഴയ്ക്കാണ് ആഴ്സണൽ രക്ഷപ്പെട്ടത്. സാമ്പത്തിക പരിമിതികൾ കാരണം പണം ചെലവഴിക്കുന്നതിലും ക്ലബ്ബിന് നിയന്ത്രണങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. വിജയയാത്ര തുടരാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരു മാനേജർ സ്വാഭാവികമായും തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന ഇടമായിരുന്നില്ല അന്നത്തെ ആഴ്സണൽ.
എന്നിട്ടും ചാപ്മാൻ ആ വെല്ലുവിളി ഏറ്റെടുത്തു.
ആഴ്സണലിൽ, ക്ലബ്ബിന്റെ ഫുട്ബോൾ കാര്യങ്ങളിൽ അദ്ദേഹത്തിന് വിപുലമായ അധികാരം ലഭിച്ചു. കളിക്കാരെ ടീമിലെത്തിക്കുന്നതു മുതൽ തന്ത്രങ്ങളും പരിശീലനവും ടീമിന്റെ മൊത്തത്തിലുള്ള സംഘാടനവും വരെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വാധീനം നീണ്ടു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ, ബോൾട്ടൺ വാണ്ടറേഴ്സിൽനിന്ന് ഏകദേശം 10,900 പൗണ്ടിന് ഡേവിഡ് ജാക്കിനെ സ്വന്തമാക്കി ആഴ്സണൽ ലോക ട്രാൻസ്ഫർ റെക്കോർഡ് പോലും കുറിച്ചു.
1925-ൽത്തന്നെ വിജയത്തിലേക്കുള്ള ഒരു പഞ്ചവത്സര പദ്ധതി ചാപ്മാൻ മുന്നോട്ടുവെച്ചിരുന്നു. കണക്കുകൂട്ടിയതുപോലെ, കൃത്യസമയത്തുതന്നെ ഫലവും കണ്ടു.
1930-ൽ ഹഡേഴ്സ്ഫീൽഡ് ടൗണിനെ തോൽപ്പിച്ച് ആഴ്സണൽ ആദ്യമായി എഫ്എ കപ്പ് ഉയർത്തി. പിന്നാലെ 1930–31, 1932–33 സീസണുകളിൽ ലീഗ് കിരീടങ്ങളും ക്ലബ്ബിനെ തേടിയെത്തി.
താൻ കെട്ടിപ്പടുത്ത പാരമ്പര്യത്തിന്റെ പൂർണ വ്യാപ്തി കാണാനാകും മുമ്പേ, 1934 ജനുവരിയിൽ ചാപ്മാൻ അന്തരിച്ചു. എന്നാൽ അദ്ദേഹം പാകിയ അടിത്തറ, മരണശേഷവും ഏറെക്കാലം ക്ലബ്ബിന് കിരീടങ്ങൾ സമ്മാനിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
മാനേജർ മഹത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പരമ്പരാഗത സങ്കൽപ്പത്തിന്റെ ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ് ചാപ്മാൻ: പേരെടുത്ത ഒരു ദീർഘദർശി എത്തുന്നു, തന്റെ ആശയങ്ങൾ നടപ്പാക്കാനുള്ള അധികാരം അദ്ദേഹത്തിനു ലഭിക്കുന്നു, കിതച്ചുനിന്ന ഒരു ക്ലബ്ബിനെ അദ്ദേഹം ആധിപത്യം പുലർത്തുന്ന ശക്തിയാക്കി മാറ്റുന്നു.
പക്ഷേ, കൂടുതൽ കൗതുകകരമായ ചോദ്യം അതിനുശേഷം എന്തു സംഭവിച്ചു എന്നതാണ്.
മറ്റൊരു ചാപ്മാൻ ഇല്ലാതെ ആഴ്സണലിന് വിജയക്കുതിപ്പ് തുടരാനാകുമായിരുന്നോ?
അതിന് ശ്രദ്ധേയമായൊരു ഉത്തരം ക്ലബ്ബിന്റെ ചരിത്രം തന്നെ വൈകാതെ നൽകി.
ജോ ഷാ: ചാമ്പ്യൻ ടീമിനെ കൈമാറിക്കിട്ടിയ റിസർവ് ടീം മാനേജർ
ഹെർബർട്ട് ചാപ്മാന്റെ മരണത്തോടെ, മറ്റൊരു പ്രശസ്ത മാനേജരെ തേടി ആഴ്സണൽ ക്ലബ്ബിനു പുറത്തേക്ക് കണ്ണോടിക്കുക സ്വാഭാവികമായിരുന്നു.
പകരം, സ്വന്തം സംവിധാനത്തിനുള്ളിൽ ഇതിനകം പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ഒരാളിലേക്കാണ് ക്ലബ് തിരിഞ്ഞത്.
ആഴ്സണലിന്റെ റിസർവ് ടീം മാനേജരായിരുന്ന ജോ ഷായെ 1933–34 സീസണിന്റെ ശേഷിച്ച ഭാഗത്തേക്ക് പ്രധാന ടീമിന്റെ താൽക്കാലിക മാനേജരായി നിയമിച്ചു. പരമ്പരാഗത അർഥത്തിൽ ഒരു വമ്പൻ നിയമനമായിരുന്നില്ല അത്. ക്ലബ്ബിനെ അറിയുകയും കളിക്കാരെ മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്ത ഒരാളായിരുന്നു അദ്ദേഹം; ക്ലബ്ബിനെ അടിമുടി മാറ്റിയ മാനേജരുടെ ദൗത്യം തുടരാൻ നിയോഗിക്കപ്പെട്ടയാൾ.
ഏറെ നിർണായകമായിരുന്നു സാഹചര്യം. നിലവിലെ ചാമ്പ്യന്മാരെന്ന നിലയിൽ കിരീടം നിലനിർത്തേണ്ട ബാധ്യത ആഴ്സണലിനുണ്ടായിരുന്നു; ചാപ്മാന്റെ അപ്രതീക്ഷിത വിയോഗം, അദ്ദേഹം സൃഷ്ടിച്ച കുതിപ്പിന്റെ താളം തെറ്റിക്കുമെന്ന ആശങ്കയും ഉയർന്നിരുന്നു.
ഷാ ആ കുതിപ്പ് നിലനിർത്തി.
രണ്ടാം സ്ഥാനക്കാരെക്കാൾ മൂന്നു പോയിന്റ് മുന്നിലെത്തി, 1933–34 സീസണിലെ ഫസ്റ്റ് ഡിവിഷൻ കിരീടം ആഴ്സണൽ ചൂടി.
താരപ്രഭയെക്കാൾ തുടർച്ചയ്ക്ക് മുൻതൂക്കം നൽകിയതിന്റെ ശക്തമായ ദൃഷ്ടാന്തമായിരുന്നു അത്. പുറത്തുനിന്ന് ഒരു പ്രമുഖനെ കൊണ്ടുവരാൻ തിടുക്കം കാട്ടാതെ, ചാമ്പ്യൻ ടീമിന്റെ ചുമതല ഒരു റിസർവ് ടീം മാനേജരെ വിശ്വസിച്ചേൽപ്പിക്കുകയാണ് ആഴ്സണൽ ചെയ്തത്.
ശൂന്യതയിൽനിന്ന് ഒരു സാമ്രാജ്യം പടുത്തുയർത്തിയതല്ല ഷായുടെ നേട്ടം. ശരിയായ ആൾ ക്ലബ്ബിനുള്ളിൽത്തന്നെ ഉണ്ടായിരിക്കാമെന്ന തിരിച്ചറിവായിരുന്നു അത്.
ആഴ്സണലിന്റെ അടുത്ത നിയമനമാകട്ടെ, ഈ പതിവുതെറ്റിച്ച സമീപനത്തെ ഒരുപടി കൂടി മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോയി.
ജോർജ് ആലിസൺ: പ്രസ് ബോക്സിൽനിന്ന് കിരീടത്തിലേക്ക്
ഫുട്ബോൾ മാനേജരെന്ന നിലയിൽ ആദ്യം പേരെടുക്കാതെതന്നെ ഒരു പ്രമുഖ ഫുട്ബോൾ ക്ലബ്ബിന്റെ മാനേജരായി നിയമിക്കപ്പെടുന്നത് ഒന്നു സങ്കൽപ്പിച്ചുനോക്കൂ.
അത്തരമൊരു അസാധാരണ വഴിയിലൂടെയാണ് ജോർജ് ആലിസൺ സഞ്ചരിച്ചത്.
പത്രപ്രവർത്തകനും പ്രക്ഷേപകനുമായാണ് ആലിസൺ കരിയർ തുടങ്ങിയത്. ബിബിസിയുടെ ആദ്യത്തെ സ്പോർട്സ് കമന്റേറ്ററായി മാറിയ അദ്ദേഹം പിന്നീട് ആഴ്സണലിന്റെ ഭരണനിർവഹണ വിഭാഗത്തിൽ ചേർന്നു — ആദ്യം ക്ലബ്ബിന്റെ മാച്ച് പ്രോഗ്രാം എഡിറ്ററായി. തുടർന്ന് ക്ലബ് സെക്രട്ടറിയും മാനേജിങ് ഡയറക്ടറുമായി.
ഷായുടെ വിജയകരമായ താൽക്കാലിക ചുമതലയ്ക്കു ശേഷം, 1934-ൽ ആലിസൺ മുഴുവൻസമയ മാനേജരായി നിയമിതനായി.
പരമ്പരാഗത മാനേജർ കരിയറിലൂടെയല്ല അദ്ദേഹം പേരെടുത്തത്. പത്രപ്രവർത്തനം, പ്രക്ഷേപണം, ഭരണനിർവഹണം — ഇതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലം. എന്നിട്ടും, ക്ലബ്ബിനെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ അറിവിലും, ചാപ്മാനിൽനിന്ന് കൈമാറിക്കിട്ടിയ വിജയഘടന നിലനിർത്താനുള്ള കഴിവിലും ആഴ്സണൽ വിശ്വാസമർപ്പിച്ചു.
ആ നിയമനം ഉജ്ജ്വലമായ തീരുമാനമായിരുന്നുവെന്ന് കാലം തെളിയിച്ചു.
1934–35 സീസണിൽ ആലിസൺ ആഴ്സണലിനെ ലീഗ് കിരീടത്തിലേക്കു നയിച്ചു — ക്ലബ്ബിന്റെ തുടർച്ചയായ മൂന്നാം ലീഗ് കിരീടം. 1936-ൽ എഫ്എ കപ്പും 1937–38-ൽ മറ്റൊരു ലീഗ് കിരീടവും അദ്ദേഹം ഷോകേസിലെത്തിച്ചു.
1938-ൽ വോൾവർഹാംപ്ടൺ വാണ്ടറേഴ്സിൽനിന്ന് 14,000 പൗണ്ടിന് ബ്രിൻ ജോൺസിനെ സ്വന്തമാക്കി ആഴ്സണൽ വീണ്ടും ലോക ട്രാൻസ്ഫർ റെക്കോർഡ് കുറിച്ചു.
ഈ വൈരുധ്യം ഒന്നോർത്തുനോക്കൂ: പത്രപ്രവർത്തനത്തിലും ക്ലബ് ഭരണത്തിലും ഔദ്യോഗികജീവിതം തുടങ്ങിയ ഒരാൾ ഇപ്പോൾ ആഴ്സണലിനെ ലീഗ് കിരീടങ്ങളിലേക്കും ആഭ്യന്തര ട്രോഫികളിലേക്കും നയിക്കുന്നു.
മാനേജർ മഹത്വം പരമ്പരാഗത ഫുട്ബോൾ വഴികളിലൂടെ മാത്രമേ ഉയർന്നുവരൂ എന്ന ധാരണയെ ആലിസന്റെ കഥ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു. ക്ലബ്ബിനെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള അറിവും നേതൃപാടവവും ഒരു ക്ലബ് എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഗ്രാഹ്യവുമെല്ലാം വിജയത്തിന് അടിത്തറയാകാം.
അതു തെളിയിക്കാനുള്ള വേദി അദ്ദേഹത്തിന് ഒരുക്കിക്കൊടുത്തത് ആഴ്സണലായിരുന്നു.
പിന്നാലെ വന്നത്, ഉന്നതങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്ര ഇതിലും അസാധാരണമായിരുന്ന മറ്റൊരു മാനേജരാണ്.
ടോം വിറ്റേക്കർ: ഫിസിയോതെറാപ്പിയിൽനിന്ന് ട്രോഫി ഷോകേസിലേക്ക്
മാനേജരാകുന്നതിന് ഏറെ മുമ്പേ ടോം വിറ്റേക്കർക്ക് ആഴ്സണലിനെ അടുത്തറിയാമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഡഗൗട്ടിലേക്കുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ യാത്ര തുടങ്ങിയത്, തീർത്തും മറ്റൊരു ദിശയിലേക്കെന്നു തോന്നിച്ച ഒരു കരിയറിൽനിന്നാണ്.
ഫോർവേഡും വിങ്ങറുമായിരുന്ന വിറ്റേക്കർ ആഴ്സണലിനായി അറുപതിലേറെ മത്സരങ്ങൾ കളിച്ചു; 1925-ൽ പരിക്കുമൂലം കളി നിർത്തേണ്ടിവന്നു. തുടർന്ന് ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടിയ അദ്ദേഹം ക്ലബ്ബിന്റെ കോച്ചിങ് സ്റ്റാഫിൽ അംഗമായി.
ചാപ്മാന്റെ കീഴിൽ ആഴ്സണലിന്റെ പരിശീലന, ഫിസിയോതെറാപ്പി രീതികൾ പരിഷ്കരിക്കുന്നതിൽ വിറ്റേക്കർ പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചു. ടച്ച് ലൈനിൽ നിന്ന് അന്തിമ തീരുമാനങ്ങളെടുക്കുന്നയാൾ അദ്ദേഹമായിരുന്നില്ലെങ്കിലും, 1930-കളിലെ ക്ലബ്ബിന്റെ വിജയങ്ങളിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഭാവന ചെറുതായിരുന്നില്ല.
1947-ൽ ജോർജ് ആലിസൺ വിരമിച്ചപ്പോൾ ആഴ്സണൽ വിറ്റേക്കറെ മാനേജർ സ്ഥാനത്തേക്ക് ഉയർത്തി.
മുൻ കളിക്കാരനും ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റുമായ അദ്ദേഹം 1947–48, 1952–53 സീസണുകളിൽ ആഴ്സണലിനെ ലീഗ് കിരീടത്തിലേക്കും 1949–50-ൽ എഫ്എ കപ്പിലേക്കും നയിച്ചു.
ഒന്നിനു പിറകെ ഒന്നായി ടീമുകളെ പരിശീലിപ്പിക്കുന്ന പരമ്പരാഗത വഴിക്കു പുറത്തും മാനേജർ മികവ് വളർന്നുവരാമെന്ന ഓർമപ്പെടുത്തലാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥ. കളിക്കാരുടെ ശാരീരികക്ഷമതയും പരിശീലനവും ആഴ്സണലിന്റെ ആന്തരിക പ്രവർത്തനങ്ങളും മനസ്സിലാക്കാൻ വിറ്റേക്കർ വർഷങ്ങൾ ചെലവഴിച്ചിരുന്നു. നയിക്കാൻ അവസരം ലഭിച്ചപ്പോൾ, ആ അനുഭവസമ്പത്ത് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടായി.
പേരെടുത്ത മറ്റൊരു സെലിബ്രിറ്റി മാനേജരെ പുറത്തുനിന്ന് കൊണ്ടുവരേണ്ട ആവശ്യം ആഴ്സണലിനുണ്ടായില്ല. ക്ലബ്ബിന്റെ ഫുട്ബോൾ അടിത്തറ പണിയുന്നതിൽ ഇതിനകം പങ്കുവഹിച്ച ഒരാളെത്തന്നെയാണ് ആഴ്സണൽ സ്ഥാനക്കയറ്റം നൽകി ഉയർത്തിയത്.
വിറ്റേക്കറുടെ യാത്ര അസാധാരണമായി തോന്നിയെങ്കിൽ, അടുത്ത നിയമനത്തിനു മുന്നിൽ അത് ഏറെക്കുറെ സാധാരണമായിത്തോന്നും.
ബെർട്ടി മീ: ഇരട്ടക്കിരീടം സമ്മാനിച്ച ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റ്
ഫുട്ബോൾ ചരിത്രത്തിൽ ബെർട്ടി മീയുടേതുപോലെ അവിശ്വസനീയമായി തോന്നുന്ന മാനേജർ നിയമനങ്ങൾ വിരളമാണ്.
സീനിയർ തലത്തിൽ വെറും 13 മത്സരങ്ങൾ മാത്രം കളിച്ച അദ്ദേഹത്തിന്റെ കളിജീവിതം 1939-ൽ പരിക്കുമൂലം അവസാനിച്ചു. തുടർന്ന് റോയൽ ആർമി മെഡിക്കൽ കോറിൽ ചേർന്ന അദ്ദേഹം ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റായി പരിശീലനം നേടി; വിവിധ ഫുട്ബോൾ ക്ലബ്ബുകളിൽ പ്രവർത്തിച്ചശേഷം 1960-ൽ ആഴ്സണലിലെത്തി.
ആറു വർഷത്തിനുശേഷം, മാനേജരാകാൻ ആഴ്സണൽ അദ്ദേഹത്തോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു.
ഒരു ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റിനോടാണ് ഇംഗ്ലണ്ടിലെ പ്രമുഖ ഫുട്ബോൾ ക്ലബ്ബുകളിലൊന്നിനെ നയിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നത്. പന്ത്രണ്ടു മാസത്തിനുള്ളിൽ മാനേജർ പദവിയിൽ വിജയിക്കാനായില്ലെങ്കിൽ ഫിസിയോതെറാപ്പിയിലേക്കു മടങ്ങാൻ അനുവദിക്കുന്ന ഒരു വ്യവസ്ഥ കരാറിൽ ഉൾപ്പെടുത്തണമെന്ന് മീ തന്നെ ആവശ്യപ്പെട്ടതായി പറയപ്പെടുന്നു.
ഒരു സാധാരണ നിയമനത്തിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളൊന്നും അതിനുണ്ടായിരുന്നില്ല.
മാനേജർ എന്ന നിലയിൽ തനിക്കുള്ള പരിചയക്കുറവ് തിരിച്ചറിഞ്ഞ മീ, ഫുട്ബോൾ രംഗത്ത് അനുഭവസമ്പത്തുള്ളവരെ സഹായികളായി ഒപ്പം കൂട്ടി. മുൻ ഫുട്ബോൾ താരവും പരിശീലകനുമായ ഡേവ് സെക്സ്റ്റണും, പിന്നീട് തന്ത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ ഏറെ സ്വാധീനമുള്ളയാളായി മാറിയ ഡോൺ ഹൗവും അവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ആദ്യകാല ഫലങ്ങൾ പ്രതീക്ഷ നൽകിയെങ്കിലും ഉടനടി കിരീടനേട്ടങ്ങൾ ഉണ്ടായില്ല. 1968-ലും 1969-ലും തുടർച്ചയായി ലീഗ് കപ്പ് ഫൈനലിലെത്തിയെങ്കിലും രണ്ടിലും ആഴ്സണൽ തോറ്റു.
പിന്നെ വന്നു, 1970.
ആൻഡർലെക്ടിനെ കീഴടക്കി ആഴ്സണൽ ഇന്റർ-സിറ്റീസ് ഫെയേഴ്സ് കപ്പ് സ്വന്തമാക്കി — ക്ലബ്ബിന്റെ ആദ്യ യൂറോപ്യൻ കിരീടം. അതോടെ ഒരു കിരീടത്തിനായുള്ള 17 വർഷത്തെ കാത്തിരിപ്പിനും അറുതിയായി.
എന്നാൽ മീയുടെ ഏറ്റവും വലിയ നേട്ടം വരാനിരിക്കുന്നതേയുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.
1970–71 സീസണിൽ ഫസ്റ്റ് ഡിവിഷൻ കിരീടവും എഫ്എ കപ്പും ആഴ്സണൽ ഒരുമിച്ച് സ്വന്തമാക്കി. ഈ ഇരട്ടക്കിരീടത്തോടെ (‘ഡബിൾ’), ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ആ നേട്ടം കൈവരിക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ ക്ലബ് മാത്രമായി ആഴ്സണൽ.
1971–72 യൂറോപ്യൻ കപ്പിൽ ക്വാർട്ടർ ഫൈനൽ വരെയും ആഴ്സണൽ മുന്നേറി. അവിടെ ടീമിനെ പുറത്താക്കിയത് അയാക്സ് ആയിരുന്നു — ആ സീസണിലെ ചാമ്പ്യന്മാരും, തുടർച്ചയായി മൂന്നു യൂറോപ്യൻ കപ്പുകൾ നേടുന്ന ജൈത്രയാത്രയുടെ നടുവിലുമായിരുന്ന ടീം.
ആ മാറ്റത്തിന്റെ വ്യാപ്തി ഒന്ന് ആലോചിച്ചുനോക്കൂ. ഫിസിയോതെറാപ്പിയിൽ വൈദഗ്ധ്യമുള്ള ഒരാൾ, ഇരട്ടക്കിരീടവും യൂറോപ്യൻ ട്രോഫിയും നേടിയ ഒരു ടീമിന്റെ മാനേജരായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
മീ ഇതൊന്നും ഒറ്റയ്ക്കു നേടിയതല്ല. അനുഭവസമ്പന്നരായ സഹപ്രവർത്തകരെ അദ്ദേഹം ആശ്രയിച്ചു; പരമ്പരാഗത മാനേജർ പരിചയത്തിലെ കുറവ് നികത്താൻ ക്ലബ്ബിന്റെ പിന്തുണാസംവിധാനവും സഹായിച്ചു. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തെ വിശ്വസിച്ച് ഒരു സാഹസത്തിനു മുതിർന്നതും, ഉത്തരവാദിത്തം ഏൽപ്പിച്ചതും, ആ പദവിക്കൊത്ത് വളരാൻ അവസരം നൽകിയതും ആഴ്സണലായിരുന്നു.
ഈ ലേഖനത്തിന്റെ കാതലായ ആശയം ഇത്ര വ്യക്തമായി പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന മറ്റൊരു കഥ അധികമില്ല.
ആഴ്സണൽ നിയമിച്ചത് ഒരു മഹാനായ മാനേജരെയായിരുന്നില്ല. ക്ലബ്ബിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വിജയങ്ങൾ കൊയ്ത മാനേജർമാരിൽ ഒരാളായി പിന്നീട് വളർന്ന ഒരു ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റിനെയായിരുന്നു.
ടെറി നീൽ: നയിക്കാൻ അവസരം ലഭിച്ച മുൻ നായകൻ
പരിചിതമുഖങ്ങളെ വിശ്വസിക്കാനുള്ള ആഴ്സണലിന്റെ സന്നദ്ധതയെ അൽപം വ്യത്യസ്തമായ കോണിൽനിന്ന് കാണിച്ചുതരുന്നതാണ് ടെറി നീലിന്റെ കഥ.
ആഴ്സണലിനായി 241 മത്സരങ്ങൾ കളിച്ച നീൽ ക്ലബ്ബിന്റെ നായകനുമായിരുന്നു. ചെറുപ്രായത്തിൽത്തന്നെ മാനേജർ പദവിയിലെത്തിയ അദ്ദേഹം ടോട്ടനം ഹോട്സ്പറിന്റെ ചുമതല വഹിച്ചശേഷമാണ് 1976-ൽ ആഴ്സണലിന്റെ തട്ടകമായ ഹൈബറിയിലേക്കു മടങ്ങിയെത്തിയത്.
വെറും 34-ാം വയസ്സിൽ, അന്നുവരെയുള്ളതിൽ ആഴ്സണലിന്റെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ മാനേജരായി അദ്ദേഹം.(ഇതുവരേയും)
നീലിന് മാനേജർ പരിചയം ഇല്ലാതിരുന്നില്ല; എന്നാൽ ഫുട്ബോളിലെ മുൻനിര മാനേജർമാരുടെ നിരയിലേക്ക് അദ്ദേഹം ഉയർന്നിരുന്നില്ല. എന്നിട്ടും ക്ലബ്ബിനെ നയിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം ആഴ്സണൽ അദ്ദേഹത്തെ വിശ്വസിച്ചേൽപ്പിച്ചു.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്ത് കപ്പ് പോരാട്ടങ്ങളിൽ ആഴ്സണൽ വീണ്ടും തലയെടുപ്പോടെ നിറഞ്ഞുനിന്നു.
1978, 1979, 1980 വർഷങ്ങളിൽ തുടർച്ചയായി മൂന്ന് എഫ്എ കപ്പ് ഫൈനലുകളിൽ ടീം ഇടംപിടിച്ചു. ഇതിൽ 1979-ലെ ഫൈനലിൽ, ടൂർണമെന്റിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും അവിസ്മരണീയമായ മത്സരങ്ങളിലൊന്നിൽ മാഞ്ചസ്റ്റർ യുണൈറ്റഡിനെ കീഴടക്കി കിരീടം ചൂടി.
1980-ൽ യുവേഫ കപ്പ് വിന്നേഴ്സ് കപ്പ് ഫൈനലിലേക്കും നീൽ ആഴ്സണലിനെ നയിച്ചു; എന്നാൽ പെനാൽറ്റി ഷൂട്ടൗട്ടിൽ വലൻസിയയോട് അടിയറവു പറയേണ്ടിവന്നു.
അർജന്റീനക്കാരനായ ഡീഗോ മറഡോണ ഏറെ പ്രതീക്ഷയുണർത്തുന്ന യുവപ്രതിഭയായിരുന്ന കാലത്ത്, അദ്ദേഹത്തെ ആഴ്സണലിലെത്തിക്കാനും നീൽ ശ്രമിച്ചിരുന്നു — ആ ട്രാൻസ്ഫർ യാഥാർഥ്യമായില്ലെന്നു മാത്രം.
നീലിന് ലീഗ് കിരീടം നേടാനായില്ല. എന്നാൽ ആഴ്സണലിന്റെ പോരാട്ടവീര്യം വീണ്ടെടുക്കാനും ക്ലബ്ബിനെ യൂറോപ്യൻ കിരീടത്തിന്റെ പടിവാതിൽക്കൽ വരെ എത്തിക്കാനും അദ്ദേഹത്തിനു കഴിഞ്ഞു.
അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥയും ഈ പൊതുരീതിക്ക് അടിവരയിടുന്നു: പേരെടുത്ത ഒരു സൂപ്പർതാര മാനേജരുടെ യോഗ്യതകൾ ഇല്ലാതിരുന്നിട്ടും, മാനേജർ എന്ന നിലയിൽ പ്രതീക്ഷ നൽകുന്ന ഒരു മുൻ താരത്തിന് അർഥവത്തായ ഒരു പാരമ്പര്യം കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ അവസരം നൽകാൻ ആഴ്സണൽ തയ്യാറായിരുന്നു.
ജോർജ് ഗ്രഹാം: ഒരു സാമ്രാജ്യം പടുത്തുയർത്തിയ മുൻ താരം
1986-ൽ ആഴ്സണൽ പുതിയ മാനേജരെ തേടിയപ്പോൾ, ടെറി വെനബിൾസ്, അലക്സ് ഫെർഗൂസൻ തുടങ്ങിയ പ്രമുഖരെയും പരിഗണിച്ചിരുന്നു.
അന്ന് അബർഡീന്റെ മാനേജരും ഒപ്പം സ്കോട്ട്ലൻഡ് ദേശീയ ടീമിന്റെ ചുമതലക്കാരനുമായിരുന്ന ഫെർഗൂസൻ, 1986 ലോകകപ്പ് കഴിയുംവരെ കാത്തിരിക്കാൻ ആഴ്സണലിനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഒടുവിൽ ആഴ്സണലിന്റെ ശ്രദ്ധ തിരിഞ്ഞത്, മിൽവാളിൽ മാനേജർ എന്ന നിലയിൽ ഭേദപ്പെട്ട പ്രകടനം കാഴ്ചവെച്ച മുൻ താരം ജോർജ് ഗ്രഹാമിലേക്കാണ്.
ആഴ്സണലിനായി ഇരുനൂറിലേറെ മത്സരങ്ങൾ കളിച്ച ഗ്രഹാം, 1971-ലെ ഇരട്ടക്കിരീടനേട്ടത്തിൽ നിർണായക പങ്കുവഹിച്ച താരമായിരുന്നു. എന്നാൽ മാനേജർ എന്ന നിലയിൽ അദ്ദേഹം പേരെടുത്തുവരുന്നതേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. മിൽവാളിൽ തന്റെ പ്രതിഭയുടെ മിന്നലാട്ടങ്ങൾ കാട്ടിയിരുന്നെങ്കിലും, യൂറോപ്പിലെ മുൻനിര മാനേജർമാരുടെ നിരയിലേക്ക് അദ്ദേഹം ഇനിയും ഉയർന്നിരുന്നില്ല.
തീർത്തും വ്യത്യസ്തമായൊരു റോളിൽ ക്ലബ്ബിലേക്കു മടങ്ങിയെത്താൻ ആഴ്സണൽ അദ്ദേഹത്തിന് അവസരം നൽകി.
ഫലം പെട്ടെന്നുതന്നെ കണ്ടുതുടങ്ങി. 1987-ൽ ഗ്രഹാം ആഴ്സണലിനെ ക്ലബ്ബിന്റെ ആദ്യ ലീഗ് കപ്പ് കിരീടത്തിലേക്കു നയിച്ചു. എന്നാൽ അതൊരു തുടക്കം മാത്രമായിരുന്നു — ഇതിലും എത്രയോ വലിയൊരു മാറ്റത്തിന്റെ തുടക്കം.
പ്രതിരോധത്തിലെ അച്ചടക്കം, തന്ത്രപരമായ ചിട്ട, കൂട്ടുത്തരവാദിത്തം — ഇവയായിരുന്നു ഗ്രഹാം കെട്ടിപ്പടുത്ത ടീമിന്റെ മുഖമുദ്ര. യുവനായകൻ ടോണി ആഡംസ് ഈ സമീപനത്തിന്റെ ആൾരൂപമായി; ഒപ്പം ലീ ഡിക്സൺ, സ്റ്റീവ് ബൗൾഡ്, നൈജൽ വിന്റർബേൺ എന്നിവരും. പത്തു വർഷത്തിലേറെക്കാലം ആഴ്സണൽ പ്രതിരോധത്തിന്റെ നട്ടെല്ലായിരുന്നു ഈ നാൽവർസംഘം.
ഡേവിഡ് റോക്കാസിൽ, പോൾ ഡേവിസ്, മൈക്കൽ തോമസ്, പോൾ മെഴ്സൺ എന്നിവരടങ്ങിയ മികച്ചൊരു മധ്യനിരയും ഗ്രഹാം ഒരുക്കി. മുന്നേറ്റനിരയിൽ, സീസണിൽ ഇരുപതിലേറെ ഗോളുകൾ എന്നത് അലൻ സ്മിത്തിന് പതിവായിരുന്നു.
അതിന്റെ ഫലമോ? വലിയ കിരീടങ്ങൾ നേടാൻ കെൽപ്പുള്ള ഒരു ടീം.
1989-ലും 1991-ലും ആഴ്സണൽ ലീഗ് കിരീടം ചൂടി. 1992–93-ൽ എഫ്എ കപ്പും ലീഗ് കപ്പും ഒരേ സീസണിൽ സ്വന്തമാക്കുന്ന ആദ്യ ടീമെന്ന ബഹുമതിയും ക്ലബ് നേടി. 1994-ൽ ഗ്രഹാം ആഴ്സണലിനെ യൂറോപ്യൻ കപ്പ് വിന്നേഴ്സ് കപ്പ് കിരീടത്തിലേക്കു നയിച്ചു — ക്ലബ് നേടിയ അവസാനത്തെ പ്രധാന യൂറോപ്യൻ കിരീടം.
ഗ്രഹാമിന്റെ കഥ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധേയമാകുന്നതിന് കാരണമുണ്ട്: യൂറോപ്യൻ ഫുട്ബോൾ കീഴടക്കിക്കഴിഞ്ഞ ഒരു മാനേജരെയല്ല ആഴ്സണൽ നിയമിച്ചത്. മറ്റൊരിടത്ത് മാനേജർ എന്ന നിലയിൽ സാധ്യതകൾ തെളിയിച്ച ഒരു മുൻ താരത്തെയാണ്. പിന്നെ, ക്ലബ്ബിന്റെ എക്കാലത്തെയും മികച്ച ടീമുകളിലൊന്ന് കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് അവസരം നൽകി.
വലിയ പേരുമായല്ല, സാധ്യതകളുമായാണ് അദ്ദേഹം എത്തിയത്.
പടിയിറങ്ങിയതാകട്ടെ, ഒരു പാരമ്പര്യം ബാക്കിവെച്ചും.
ആഴ്സൻ വെംഗർ: ടീമിനപ്പുറം പലതും മാറ്റിമറിച്ച ‘വേറിട്ട’ നിയമനം
ഹെർബർട്ട് ചാപ്മാൻ ആദ്യത്തെ മഹാനായ പരിഷ്കർത്താവായിരുന്നെങ്കിൽ, ആധുനിക ആഴ്സണലിന്റെ വ്യക്തിത്വം രൂപപ്പെടുത്തിയ ശിൽപിയായിരുന്നു ആഴ്സൻ വെംഗർ.
ഈ പൊതുരീതിക്കു പുറത്തുനിൽക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ പ്രധാന പേര് വെംഗറുടേതാണ്. 1996-ൽ ആഴ്സണൽ അദ്ദേഹത്തെ നിയമിക്കുമ്പോൾ യൂറോപ്യൻ ഫുട്ബോളിൽ അദ്ദേഹം പേരെടുത്തുകഴിഞ്ഞിരുന്നു. മൊണാക്കോയെ ഫ്രഞ്ച് ലീഗ് ചാമ്പ്യന്മാരാക്കിയ അദ്ദേഹം, നൂതനമായ പരിശീലനരീതികൾ, കളിക്കാരെ കണ്ടെത്തുന്നതിലെ മിടുക്ക്, അവരെ വളർത്തിയെടുക്കുന്നതിലെ വൈദഗ്ധ്യം എന്നിവയുടെ പേരിൽ ശ്രദ്ധ നേടിയിരുന്നു. 1994-ൽ മൊണാക്കോ യൂറോപ്യൻ കപ്പ് സെമിഫൈനലിലെത്തിയതോടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മതിപ്പ് പിന്നെയും ഉയർന്നു; ബയേൺ മ്യൂണിക്ക് ഉൾപ്പെടെയുള്ള വമ്പൻ ക്ലബ്ബുകളുമായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് ചേർത്തുവായിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.
എന്നിട്ടും ഇംഗ്ലണ്ടിൽ പലരും നെറ്റിചുളിച്ചാണ് ആ നിയമനത്തെ എതിരേറ്റത്.
യൂറോപ്പിൽ ആദരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും ഇംഗ്ലീഷ് ഫുട്ബോളിൽ ഇനിയും സ്വയം തെളിയിച്ചിട്ടില്ലാത്ത ഒരു മാനേജരെക്കുറിച്ചുള്ള സന്ദേഹങ്ങളെല്ലാം പ്രതിഫലിച്ചത് “ആഴ്സൻ ഹൂ?” (ആരാണീ ആഴ്സൻ?) എന്ന പ്രശസ്തമായ പത്രത്തലക്കെട്ടിലാണ്.
പിന്നീട് മൂന്നു ലീഗ് കിരീടങ്ങളും ഏഴ് എഫ്എ കപ്പുകളും വെംഗർ ആഴ്സണലിന് സമ്മാനിച്ചു. ഒരു മത്സരം പോലും തോൽക്കാതെ കിരീടം ചൂടിയ 2003–04-ലെ അവിസ്മരണീയ പ്രീമിയർ ലീഗ് സീസണും അതിലുൾപ്പെടുന്നു.
എന്നാൽ കിരീടങ്ങളുടെ എണ്ണം കൊണ്ടു മാത്രം അളക്കാവുന്നതല്ല അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വാധീനം.
പരിശീലനം, ഭക്ഷണക്രമം, കളിക്കാരെ വളർത്തിയെടുക്കൽ, പുതിയ താരങ്ങളെ കണ്ടെത്തൽ എന്നിവയിലെല്ലാം ആഴ്സണലിന്റെ സമീപനം അദ്ദേഹം അടിമുടി മാറ്റി. സ്പോർട്സ് സയൻസിനും ആധുനിക പരിശീലനരീതികൾക്കും അദ്ദേഹം നൽകിയ ഊന്നൽ ക്ലബ്ബിന്റെ സംസ്കാരം തന്നെ മാറ്റാൻ സഹായിച്ചു. മുൻനിര ഫുട്ബോൾ താരങ്ങളുടെ തയ്യാറെടുപ്പും മത്സരശേഷമുള്ള വീണ്ടെടുപ്പും എങ്ങനെയാകണം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള പൊതുധാരണകളെയും അതു സ്വാധീനിച്ചു.
ആഴ്സണലിന്റെ ദീർഘകാല അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനത്തിലേക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഭാവനകൾ നീണ്ടു.
എമിറേറ്റ്സ് സ്റ്റേഡിയത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റം ക്ലബ്ബിനു മേൽ കനത്ത സാമ്പത്തിക ഭാരം ഏൽപ്പിച്ചു. ആ ചെലവുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യേണ്ടിവന്ന വർഷങ്ങളിൽ, എതിരാളികളിൽ ചിലരെക്കാൾ കർശനമായ സാമ്പത്തിക നിയന്ത്രണങ്ങൾക്കിടയിലും, അവർക്കൊപ്പം കിടപിടിക്കുന്ന ടീമായി ആഴ്സണലിനെ നിലനിർത്തുന്നതിൽ വെംഗർ വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു.
മറ്റിടങ്ങളിൽ കൂടുതൽ സാമ്പത്തികശേഷിയും വലിയ ട്രാൻസ്ഫർ ബജറ്റും ഉടനടി ലഭിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ആ ദുഷ്കരകാലത്തും അദ്ദേഹം ആഴ്സണലിൽത്തന്നെ തുടർന്നു. പുതിയ സ്റ്റേഡിയം നിർമിച്ചതിന്റെ സാമ്പത്തിക പ്രത്യാഘാതങ്ങളിലൂടെ ക്ലബ് കടന്നുപോകുമ്പോഴും, മുൻനിര ക്ലബ്ബുകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ആഴ്സണലിന്റെ സ്ഥാനം നിലനിർത്താൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിബദ്ധത സഹായിച്ചു.
വെംഗറുടെ കഥ ചാപ്മാന്റെ കഥയ്ക്ക് ഒരു പൂരകമാണ്. ഇരുവരും പേരെടുത്തശേഷമാണ് ആഴ്സണലിലെത്തിയത്; ഉടനടിയുള്ള കിരീടനേട്ടങ്ങൾക്കപ്പുറം ആഴ്സണലിനെ അടിമുടി മാറ്റിപ്പണിയാനുള്ള അധികാരം ഇരുവർക്കും ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു.
ഒരു ക്ലബ്, ദീർഘവീക്ഷണമുള്ള മാനേജർക്ക് വെറുമൊരു ജോലി മാത്രമല്ല, സ്ഥാപനത്തിന്റെ പ്രവർത്തനരീതി തന്നെ പുനർവിചിന്തനം ചെയ്യാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യവും ദീർഘകാല പിന്തുണയും കൂടി നൽകുമ്പോൾ എന്തു സംഭവിക്കാമെന്നതിന്റെ സാക്ഷ്യമാണ് ഇരുവരുടെയും പാരമ്പര്യം.
വെംഗറെ മഹാനായ മാനേജരാക്കാൻ ആഴ്സണലിന്റെ ആവശ്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നാൽ ക്ലബ്ബിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും സ്വാധീനശക്തിയുള്ള വ്യക്തികളിലൊരാളായി മാറാനുള്ള വേദി അദ്ദേഹത്തിനു നൽകിയത് ആഴ്സണലാണ്.
മിക്കേൽ അർട്ടേറ്റ: അഴിച്ചുപണി അനിവാര്യമായപ്പോൾ സാധ്യതകളിൽ ഒരു പന്തയം
ആഴ്സണലിന്റെ പതിവുതെറ്റിച്ച മാനേജർ നിയമനങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യത്തിന് ആധുനിക കാലത്തെ തുടർച്ചയാണ് മിക്കേൽ അർട്ടേറ്റ.
ആഴ്സണലിന്റെ മുൻ നായകനായ അർട്ടേറ്റ, 2019 ഡിസംബറിൽ നിയമിതനാകുന്നതിനു മുമ്പ് ഒരു സീനിയർ ടീമിനെയും പരിശീലിപ്പിച്ചിരുന്നില്ല.
ഏറെ ദുഷ്കരമായ ഒരു ഘട്ടത്തിലായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിയമനം. സ്ഥിരത കണ്ടെത്താൻ ആഴ്സണൽ പാടുപെടുകയായിരുന്നു; ക്ലബ്ബിന്റെ പോക്ക് എങ്ങോട്ടെന്ന കാര്യത്തിൽ ആത്മവിശ്വാസം കുറവായിരുന്നു; ക്ലബ്ബും ആരാധകരും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തിൽ വിള്ളൽ വീണിരുന്നു.
വലിയ കിരീടങ്ങൾ നേടി സ്വയം തെളിയിച്ച ഒരു മാനേജരായിരുന്നില്ല അർട്ടേറ്റ. പകരം, മുൻ താരവും വളർന്നുവരുന്ന പരിശീലകനുമായ ഒരാളെയാണ് ക്ലബ്ബിനെ പുനർനിർമിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം ആഴ്സണൽ ഏൽപ്പിച്ചത്.
ആദ്യ നാളുകളിൽ ക്ഷമയും കടുത്ത തീരുമാനങ്ങളും ബോർഡിന്റെ പിന്തുണയും ഒരുപോലെ ആവശ്യമായിരുന്നു.
അർട്ടേറ്റ ടീമിനെ ഉടച്ചുവാർത്തു; വ്യക്തതയുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്നു; കൂടുതൽ ഒത്തിണക്കമുള്ള ഒരു കളിശൈലി രൂപപ്പെടുത്തി. എന്നാൽ തന്ത്രങ്ങളിലും കളിക്കാരെ ടീമിലെത്തിക്കുന്നതിലും മാത്രം ഒതുങ്ങിയില്ല അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം. ക്ലബ്ബിന്റെ സംസ്കാരം, കളിക്കാരും സ്റ്റാഫും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം, ബോർഡുമായുള്ള സഹകരണം, ആരാധകരുമായുള്ള അടുപ്പം എന്നിവയിലെല്ലാം അദ്ദേഹം ശ്രദ്ധയൂന്നി.
മത്സരത്തിനു മുമ്പ് ആലപിക്കുന്ന ഒരു ക്ലബ് ഗാനം കൊണ്ടുവന്നതുപോലുള്ള ചുവടുവെപ്പുകൾ, ആഴ്സണലിന്റെ തനിമയും ‘നമ്മുടെ ക്ലബ്’ എന്ന വികാരവും ശക്തിപ്പെടുത്താനുള്ള വിശാലമായ ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു.
അദ്ദേഹത്തിനു ലഭിച്ച ആദ്യത്തെ വലിയ പ്രതിഫലം 2020-ലെ എഫ്എ കപ്പ് കിരീടമായിരുന്നു. അതിനുശേഷം പ്രീമിയർ ലീഗ് കിരീടപ്പോരാട്ടത്തിൽ സ്ഥിരസാന്നിധ്യമായി ആഴ്സണൽ തിരിച്ചെത്തി.
അർട്ടേറ്റയുടെ കഥ ഇനിയും എഴുതിത്തീർന്നിട്ടില്ല; എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിയമനത്തിനു പിന്നിലെ തത്വം നമുക്ക് സുപരിചിതമാണ്. ഉന്നതതലത്തിൽ പരിശീലകപരിചയമുണ്ടെങ്കിലും സീനിയർ മാനേജർ എന്ന നിലയിൽ ട്രാക്ക് റെക്കോർഡ് ഇല്ലാതിരുന്ന ഒരു മുൻ താരത്തിന്, ഫുട്ബോളിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയരായ മാനേജർമാരിൽ ഒരാളായി വളരാൻ ആഴ്സണൽ അവസരം നൽകി.
വെറുമൊരു പ്രശസ്ത പേരിനെ നിയമിക്കുന്നതിനു പകരം, ഒരു പദ്ധതിക്കു പിന്നിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കാനാണ് ക്ലബ് തീരുമാനിച്ചത്.
ആ തീരുമാനം ആഴ്സണലിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ മറ്റൊരു നിർണായക അധ്യായമായി മാറിയേക്കാം.
ആഴ്സണൽ മാതൃക: മഹത്വം വിലയ്ക്കു വാങ്ങുകയല്ല, സൃഷ്ടിച്ചെടുക്കുകയാണ്
ഈ നിയമനങ്ങളെ ഒരുമിച്ചു ചേർത്തുവെച്ചു നോക്കിയാൽ, ശ്രദ്ധേയമായൊരു പൊതുരീതി തെളിഞ്ഞുവരും.
ചാമ്പ്യൻ ടീമിന്റെ കുതിപ്പ് തുടരാൻ ഒരു റിസർവ് ടീം മാനേജരെ വിശ്വസിച്ചേൽപ്പിച്ചു. പത്രപ്രവർത്തകനും ക്ലബ് ഭാരവാഹിയുമായിരുന്ന ഒരാൾ കിരീടം നേടുന്ന മാനേജരായി. കളിക്കാരനിൽനിന്ന് ഫിസിയോതെറാപ്പിസ്റ്റായി മാറിയ ഒരാൾ ഇരട്ടക്കിരീടം സമ്മാനിച്ചു. മറ്റൊരു മുൻ താരം പ്രതിരോധക്കരുത്തിൽ ഒരു സാമ്രാജ്യം പടുത്തുയർത്തി. സീനിയർ മാനേജർ എന്ന നിലയിൽ മുൻപരിചയമില്ലാത്ത ഒരു ആധുനിക മുഖ്യ പരിശീലകനെ, കിതച്ചുനിന്ന ആഴ്സണലിനെ പുനർനിർമിക്കാനുള്ള ദൗത്യം ഏൽപ്പിച്ചു.
ഇവയെല്ലാം ഒരേ അച്ചിൽ വാർത്ത കഥകളല്ല. വേറിട്ട വഴികളിലൂടെ വന്ന മാനേജർമാർ പേരെടുത്തവരെക്കാൾ സ്വതവേ മികച്ചവരാണെന്ന് ഇവ തെളിയിക്കുന്നുമില്ല.
കഴിവു തെളിയിച്ച ദീർഘദർശികളെ നിയമിക്കുന്നതിന്റെ മൂല്യം ചാപ്മാനും വെംഗറും കാണിച്ചുതരുന്നു. ക്ലബ്ബിന്റെ ആന്തരിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നവരെ ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുവരുമ്പോൾ എന്തു സംഭവിക്കാമെന്നതിന് ഷായും ആലിസണും വിറ്റേക്കറും ഉദാഹരണമാണ്. മാനേജർ ജോലിയുമായി ബന്ധമില്ലാത്ത ഒരു പ്രത്യേക മേഖലയിൽനിന്ന് ഒരാളെ നിയമിക്കുന്നതിന്റെ സാധ്യതകളാണ് മീയുടെ കഥ വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
Consultant by profession. Skeptic by nature. Gooner by choice since 2001. Curious about everything.